یکی از ناراحت کننده ترین و گاهی خطرناک ترین عوارض پس از بیهوشی، حالت تهوع و استفراغ است. تجربه تهوع بعد از جراحی بینی بسیار شایع است و می تواند ناشی از اثرات بیهوشی عمل بینی، داروهای مسکن و تغییرات بدن باشد.
اما نکته حیاتی که هر بیمار بینی باید بداند، تفاوت میان استفراغ پس از یک جراحی معمولی و استفراغ پس از عمل بینی است. در جراحی بینی، استخوان و غضروف ها شکسته و جا به جا شده و بخیه ها در جای خود مستقر شدهاند. هرگونه فشار ناگهانی در ناحیه صورت و بینی ناشی از استفراغ، می تواند خطرناک باشد و نتایج جراحی را به خطر بیندازد. در این مقاله به بررسی کامل علائم، عوارض، عوامل تشدید کننده و روش های پیشگیری و درمان تهوع و استفراغ بعد از جراحی بینی می پردازیم تا بیمار دوران نقاهت آسوده تری داشته باشد.
چرا بعد از جراحی بینی حالت تهوع رخ می دهد؟
برای درک بهتر نحوه درمان حالت تهوع بعد از جراحی بینی، باید ابتدا علت این پدیده را بشناسیم ؛ بنابراین تهوع بعد از عمل بینی معمولا دارای علتهای زیر خواهد بود :
- اثرات بیهوشی عمومی: داروهای بیهوشی از اصلی ترین علت تهوع و استفراغ بعد از جراحی بینی به شمار می روند. بنابراین طبیعی است که پس از بیدار شدن، اثرات این داروها تا ۲۴ ساعت در خون باقی بماند.
- بلعیدن خون: یکی از علت های خاص و شایع در جراحی بینی، قورت دادن خون است. پس از عمل، ترشحات خونی و لخته های خون از بینی به سمت گلو می ریزند ؛ وقتی این خون وارد معده می شود، به عنوان یک ماده سمی و
- محرک شناخته می شود و معده برای دفع آن، واکنش نشان می دهد که منجر به تهوع و استفراغ می شود.
- عدم تحمل داروها: مصرف آنتی بیوتیک ، مسکن های قوی و کورتون ها پس از عمل می تواند معده را تحریک کند که البته این حالت زمانی که معده خالی است تشدید می شود.
- درد و اضطراب: درد شدید یا استرس و اضطراب ناشی از محیط اتاق عمل و جراحی، می تواند سیستم عصبی را تحریک کرده و تهوع ایجاد کند.
- حرکت و جابجایی: جابجایی بیمار از تخت به تخت یا حرکت ناگهانی سر می تواند باعث سرگیجه و تهوع ناشی از اختلال تعادل شود.
عوارض خطرناک بالا آوردن بعد از عمل بینی
هنگام استفراغ بعد از جراحی بینی، عضلات شکم و دیافراگم به شدت منقبض میشوند که این انقباض باعث افزایش فشار در سیاهرگ های سر و صورت و در نتیجه کبودی بیشتر در نواحی اطراف بینی می شود. همچنین افزایش فشار خون در رگ های ظریف و مویرگ های داخل بینی که اخیراً جراحی شدهاند، می تواند باعث پارگی لخته های خونی و باز شدن مجاری عروقی شود.
علاوه بر آن فشار ناشی از استفراغ می تواند استخوان یا غضروف های ترمیم شده را جابجا کند ؛ این موضوع می تواند فرم نهایی بینی را خراب کرده و بیمار را در آینده ملزم به جراحی ترمیمی کند. ناگفته نماند که فشار شدید ناشی از استفراغ می تواند باعث پارگی بخیه های داخلی یا خارجی شود و روند بهبود را مختل کند.
دریافت نویت معاینه و انجام جراحی بینی با پر کردن فرم زیر
نکاتی که باعث تشدید حالت تهوع می شوند
به طور کلی انجام برخی نکات و مراقبت ها باعث تشدید یا کاهش تهوع بعد از جراحی بینی می شوند که برخی از آنها را بررسی کرده ایم :
- نوشیدن مایعات به صورت ولرم: نوشیدن آب یا مایعات گرم در ساعات ابتدایی باعث شدید حالت تهوع بیمار می شوند.
- خوردن غذاهای چرب و سنگین: غذاهای چرب دیر هضم می شوند و معده را پر نگه می دارند.
- حرکت ناگهانی سر: بلند شدن ناگهانی از رختخواب یا چرخاندن سریع سر باعث تحریک ، سرگیجه و تهوع می شوند.
- بوی تند: بوی غذا، عطر یا مواد شیمیایی می تواند سیستم بویایی را تحریک و سبب تهوع و استفراغ شود.
- عدم ناشتا بودن قبل از جراحی : خالی نبودن معده قبل از جراحی باعث می شود بیمار بعد از به هوش آمدن استفراغ کند.
- مصرف داروهای خوراکی با آب زیاد: پر شدن ناگهانی معده با آب و قرص می تواند حالت تهوع را تشدید کند.
نحوه درمان حالت تهوع و استفراغ بعد از جراحی بینی
مدیریت تهوع بعد از عمل بینی شامل اقدامات مراقبتی توسط بیمار و استفاده از برخی دارو ها می باشد. یکی از بهترین و رایج ترین روش ها برای بیمارانی که نمی توانند قرص بخورند، استفاده از شیاف متوکلوپرامید است. این دارو تخلیه معده را تسریع کرده و مرکز تهوع را مسدود می کند. البته که توجه داشته باشید هیچ گونه دارویی بدون مشورت پزشک مصرف کرده و حتما جراح بینی رشت را در میان بگذارید. حتما شب اول بعد از جراحی بینی مایعات بنوشید و یک سوپ گرم میل کنید. غذاهای سنگین و جامد ممکن است معده را تحریک کرده و در نتیجه باعث استفراغ شود.
در نهایت مهمترین نکته ای که برای کاهش تهوع می بایست رعایت کنید ، استراحت در شب اول بعد از جراحی بینی است ، بنابراین سعی کنید از فعالیت های شدید خود داری کنید .
